Pierwszy napad – czy to już padaczka?

W skrócie

• Jeden napad nie zawsze oznacza padaczkę.
• Napad nie zawsze wygląda jak drgawki.
• Kluczowe jest dokładne odtworzenie, co się wydarzyło – w tym relacja świadka.

Padaczka jest jedną z najczęstszych przewlekłych chorób neurologicznych. Może rozpocząć się w każdym wieku.

Napad to jeszcze nie padaczka

Według międzynarodowych ekspertów (Międzynarodowej Ligi Przeciwpadaczkowej – ILAE) padaczkę rozpoznaje się m.in., gdy wystąpiły:

• co najmniej dwa nieprowokowane napady w odstępie ponad 24 godzin,
• jeden nieprowokowany napad, jeśli ryzyko kolejnych jest wysokie – podobne jak po dwóch napadach (co najmniej 60% w ciągu 10 lat),
• rozpoznano określony zespół padaczkowy.

Po pierwszym napadzie pytanie brzmi więc nie tylko „Czy to padaczka?”, ale przede wszystkim „Co się wydarzyło i dlaczego?”

Napad nie zawsze oznacza drgawki

Napad może trwać kilkanaście sekund i być niemal niezauważalny dla otoczenia: krótkie „wyłączenie”, déjà vu, nagły lęk, nietypowe doznanie, automatyczne ruchy. Może też przebiegać z utratą świadomości, upadkiem, usztywnieniem ciała i drgawkami. Dlatego rozpoznanie nie powinno opierać się wyłącznie na pytaniu: „Czy były drgawki?”.

Czy padaczka oznacza ograniczenia?

Ostrożności wymagają sytuacje, w których nagła utrata świadomości mogłaby zagrozić choremu lub innym: prowadzenie pojazdów, praca na wysokości lub przy niebezpiecznych maszynach, samotne pływanie. Prowadzenie pojazdów regulują dodatkowo odrębne przepisy.

Rozpoznanie padaczki nie przekreśla aktywnego życia, pracy, podróży ani sportu. Zalecenia dobiera się indywidualnie – do rodzaju napadów, stopnia ich kontroli i sytuacji pacjenta.

Kiedy wezwać pogotowie (112)

• napad trwa dłużej niż 5 minut,
• kolejny napad występuje, zanim chory odzyska przytomność,
• chory nie odzyskuje przytomności, ma trudności z oddychaniem lub doznał urazu,
• napad wystąpił w wodzie lub u kobiety w ciąży,
• jest to pierwszy napad w życiu.

Z czym przyjść na konsultację

• opis zdarzenia – najlepiej także od osoby, która je widziała,
• nagranie telefonem, jeśli epizody się powtarzają,
• wyniki badań (EEG, tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego, EKG, badań krwi) i karty informacyjne,
• listę przyjmowanych leków.